သီဟိုဠ်မှ ဉာဏ်ကြီးရှင်သည် အာယုဝဍ္ဎနဆေးညွှန်းစာကို ဇလွန်ဈေးဘေးဗာဒံပင်ထက် အဓိဋ္ဌာန်လျက် ဂဃနဏဖတ်ခဲ့သည်။

Font size: m

လူတိုင်းတွင်အသက်ရှင်ရန်လွတ်လပ်ခွင့်နှင့်လုံခြုံစိတ်ချခွင့်ရှိသည်။ မည်သူကိုမျှကျွန်စနစ်ဖြင့်ဖြစ်စေ၊ ကျွန်စနစ်နှင့်ကျေးကျွန်ရောင်းဝယ်မှုကို၎င်းတို့၏ပုံစံအားလုံးတွင်တားမြစ်ထားသည်။ မည်သူမျှညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်ခြင်း၊ ရက်စက်ခြင်း၊ လူမဆန်စွာဂုဏ်သိက္ခာရှိသောဆက်ဆံမှုများသို့မဟုတ်အပြစ်ပေးခြင်းများကိုမပြုရ။ လူတိုင်းတွင်ဥပဒေအရလူပုဂ္ဂိုလ်တစ် ဦး အနေဖြင့်နေရာတိုင်းတွင်လူတိုင်းအသိအမှတ်ပြုခံယူပိုင်ခွင့်ရှိသည်။ သူတို့အားလုံးသည်ဥပဒေရှေ့တွင်တန်းတူရည်တူရှိပြီးမည်သည့်ခွဲခြားဆက်ဆံမှုမှမရှိဘဲဥပဒေကိုတန်းတူညီမျှကာကွယ်စောင့်ရှောက်ခွင့်ရှိသည်။ အားလုံးသည်ဤကြေငြာချက်အားချိုးဖောက်သောမည်သည့်ခွဲခြားဆက်ဆံမှုမှမဆိုဤကဲ့သို့သောခွဲခြားဆက်ဆံမှုကိုလှုံ့ဆော်ခြင်းမှတူညီသောကာကွယ်မှုကိုခံစားပိုင်ခွင့်ရှိသည်။

Font size: 1em

လူတိုင်းသည်ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအရသို့မဟုတ်ဥပဒေအရပေးအပ်ထားသောအခြေခံအခွင့်အရေးများကိုချိုးဖောက်သောလုပ်ရပ်များအတွက်အရည်အချင်းရှိသောအမျိုးသားတရားရုံးများမှထိရောက်သောဆေးကုသမှုခံယူခွင့်ရှိသည်။ မည်သူမျှမတရားဖမ်းဆီးခြင်း၊ ထိန်းသိမ်းခြင်း၊ လူတိုင်းသည်လွတ်လပ်ခွင့်နှင့်ဘက်မလိုက်သောခုံရုံး၏တရားမျှတပြီးအများပြည်သူဆိုင်ရာကြားနာခြင်းအားအခွင့်အရေးများနှင့်တာ ၀ န် ၀ တ္တရားများနှင့်သူအားမည်သည့်ပြစ်မှုဆိုင်ရာတရားစွဲဆိုမှုကိုမဆိုဆုံးဖြတ်ပိုင်ခွင့်ရှိသည်။ (၁) ပြစ်မှုကျူးလွန်ကြောင်းစွပ်စွဲခံရသူတိုင်းသည်အများပြည်သူဆိုင်ရာအမှုစစ်ဆေးမှုတွင်ဥပဒေအရအပြစ်ရှိကြောင်းသက်သေပြနိုင်သည့်အထိအပြစ်ရှိသည်ဟုမှတ်ယူပိုင်ခွင့်ရှိသည်။ (၂) မည်သည့်အပြုအမူကိုမဆိုပြစ်မှုကျူးလွန်သည့်အချိန်တွင်နိုင်ငံတော်နှင့်နိုင်ငံတကာဥပဒေအရပြစ်မှုမကျူးလွန်သောကြောင့်မည်သည့်ပြစ်မှုကိုမျှအပြစ်မတင်ရ။ ပြစ်မှုကျူးလွန်သည့်အချိန်တွင်အကျုံး ၀ င်သောပြစ်ဒဏ်ကိုလည်းချမှတ်ရမည်မဟုတ်ပါ။ မည်သူမျှသူ၏ကိုယ်ရေးကိုယ်တာ၊ မိသားစု၊ နေအိမ်သို့မဟုတ်စာပေးစာယူကိုမတရားသဖြင့်ဝင်ရောက်စွက်ဖက်ခြင်းမပြုရ။ လူတိုင်းတွင် ၀ င်ရောက်စွက်ဖက်ခြင်း (သို့) တိုက်ခိုက်ခြင်းမှကာကွယ်ရန်ဥပဒေကိုကာကွယ်ပိုင်ခွင့်ရှိသည်။

Font size: s

အပိုဒ် ၁၃ (၁) လူတိုင်းသည်လွတ်လပ်စွာသွားလာရွှေ့ပြောင်းနိုင်ခွင့်နှင့်ပြည်နယ်တစ်ခုချင်းစီ၏နယ်နိမိတ်အတွင်းနေထိုင်ခွင့်ရှိသည်။ (၂) လူတိုင်းသည်မိမိနိုင်ငံအပါအ ၀ င်မည်သည့်တိုင်းပြည်မှမထွက်ခွာဘဲမိမိနေရပ်သို့ပြန်လာပိုင်ခွင့်ရှိသည်။ အပိုဒ် ၁၄ (၁) လူတိုင်းသည်ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်ခြင်းမှလွတ်မြောက်ရန်အခြားနိုင်ငံများတွင်ခိုလှုံခွင့်ကိုခံစားခွင့်ရှိသည်။ (၂) နိုင်ငံရေးနှင့်မသက်ဆိုင်သောရာဇ ၀ တ်မှုများကြောင့်သော်လည်းကောင်း၊ ကုလသမဂ္ဂ၏ရည်ရွယ်ချက်များနှင့်မူများနှင့်ဆန့်ကျင်သောအပြုအမူများမှသော်လည်းကောင်းတရားစွဲဆိုမှုများတွင်ဤအခွင့်အရေးကိုအသုံးမပြုရ။ အပိုဒ် ၁၅ (၁) လူတိုင်းသည်နိုင်ငံသားဖြစ်ပိုင်ခွင့်ရှိသည်။ (၂) မည်သူမျှမိမိ၏နိုင်ငံသားဖြစ်ခွင့်ကိုလွတ်လပ်စွာငြင်းပယ်ခြင်းမခံစေရ။ အပိုဒ် ၁၆ (၁) အသက်အရွယ်ပြည့်ပြီးသောအမျိုးသား၊ အမျိုးသမီးများသည်လူမျိုး၊ လူမျိုး၊ ဘာသာတရားကြောင့်အကန့်အသတ်မဲ့မရှိအိမ်ထောင်ပြုပိုင်ခွင့်ရှိသည်။ ၎င်းတို့သည်လက်ထပ်ထိမ်းမြားခြင်း၊ လက်ထပ်ထိမ်းမြားစဉ်နှင့်၎င်းအားဖျက်သိမ်းချိန်၌တူညီသောအခွင့်အရေးများရှိသည်။ (၂) သတို့သားနှင့်သတို့သမီးနှစ် ဦး နှစ်ဖက်၏လွတ်လပ်စွာသဘောတူခွင့်ပြုချက်ဖြင့်သာလက်ထပ်ထိမ်းမြားရမည်။ (၃) မိသားစုသည်လူ့အဖွဲ့အစည်း၏သဘာ ၀ ကျသောအခြေခံအဖွဲ့ဖြစ်သည်။ လူ့အဖွဲ့အစည်းနှင့်နိုင်ငံတော်၏ကာကွယ်စောင့်ရှောက်မှုခံယူခွင့်ရှိသည်။ အပိုဒ် ၁၇ (၁) လူတိုင်းတွင်မိမိတစ် ဦး ချင်းသော်လည်းကောင်း၊ အခြားသူများနှင့်ဖက်စပ်။ သော်လည်းကောင်း၊ ပစ္စည်းဥစ္စာတို့ကိုပိုင်ဆိုင်ရန်အခွင့်အရေးရှိရမည်။ (၂) မည်သူမျှမိမိ၏ပစ္စည်းဥစ္စာပိုင်ဆိုင်မှုကိုမတရားသဖြင့်ဆုံးရှုံးခြင်းမပြုရ။ အပိုဒ် ၁၈ လူတိုင်းတွင်လွတ်လပ်စွာတွေးခေါ်ကြံဆနိုင်ခွင့်၊ ဤအခွင့်အရေးတွင်မိမိ၏ဘာသာတရားသို့မဟုတ်ယုံကြည်ချက်အားလွတ်လပ်စွာပြောင်းလဲပိုင်ခွင့်၊ လွတ်လပ်စွာကိုယ်တိုင်ဖြစ်စေ၊ အခြားသူများနှင့်ဖြစ်စေ၊ အများပြည်သူနှင့်ဖြစ်စေ၊ အပိုဒ် ၁၉ လူတိုင်းတွင်လွတ်လပ်စွာထင်မြင်ယူဆနိုင်ခွင့်နှင့်လွတ်လပ်စွာဖွင့်ဟပြောဆိုနိုင်ခွင့်ရှိသည်။ ဤအခွင့်အရေးတွင်ထင်မြင်ချက်များကို ၀ င်ရောက်စွက်ဖက်ခြင်းမရှိဘဲလွတ်လပ်စွာကိုင်တွယ်ခြင်း၊ အပိုဒ် ၂၀ (၁) လူတိုင်းတွင်လွတ်လပ်အေးချမ်းစွာစုဝေးနိုင်ခွင့်နှင့်ဖွဲ့စည်းနိုင်ခွင့်တို့ရှိသည်။ (၂) မည်သူကိုမျှအသင်းအဖွဲ့ဝင်ဖြစ်ရန်အတင်းအကျပ်မပြုရ။